یوستین شهید، پیوند دهندهی انجیل و فلسفهی یونانی

«مسیحیت فهمیدنی نیست». این جملهی معروف از کرکگور است. گروهی از مدافعان الهیات مسیحی هر زمان در توجیه (معقولسازی) آموزههای مسیحی درمانده میشوند، تند دست به دامان ایمان شده و از مخاطبشان میخواهند که ایمان بیاورد تا بفهمد. آنان در مقام توجیه آموزههای فهم نشدنی و خردستیز تثلیث، تجسد و ... پی در پی دم از ایمان زده و فلسفه و محصولاتش را غیر قابل اطمینان و نادرست معرفی میکنند؛ اما در دورهی آباء کلیسا به عنوان یکی از دوران مهم در تاریخ الهیات مسیحی یک گروه از الاهیدانان دارای تمایلات فلسفی بودند و به تاملات الهیاتی گرایش داشتند. در مقابل این گروه البته گروه دومی هم بودند که معمولا با دخالت فلسفه در الاهیات سر سازش نداشتند و الاهیات را بررسی تعالیم مذکور در کتاب مقدس میدانستند.

یوستین شهید(حدود 100-حدود 165)
شاید بتوان یوستین را برجستهترین فرد در میان مدافعهنویسان –نویسندگان مسیحی قرن دوم که به دفاع از مسیحیت در برابر انتقادات روزافزون مشرکان میپرداختند- دانست. وی در «دفاعیهی نخست» چنین استدلال میکرد که رد پای واقعیت مسیحیت را باید در میان نویسندگان برجستهی مشرک جستجو کرد. آموزهی او دربارهی «کلمهای که بذر به همراه دارد» موجب شد که تصدیق کند که خدا راه را برای مکاشفهی نهاییاش در مسیح به واسطهی اشاراتی از حقیقت در فلسفهی کلاسیک فراهم ساخت. یوستین برای ما الگویی مهم و اولیه از الاهیدانان است که کوشید تا انجیل را با دیدگاه فلسفهی یونانی پیوند دهد و این همان روندی بود که به خصوص به کلیسای شرق نسبت داده میشد[2].
__________________
پینوشتها
[1]. لی اندرسون، فلسفهی کير کگور، ترجمهی خشايار ديهيمی، تهران، طرح نو، ۱۳۸۵، ص ۱۵۹.
[2]. مک گراث، آلیستر، درس نامهی الهیات (بخش اول)، ترجمهی محمدرضا بیات ... [و دیگران]، قم: انتشارات دانشگاه ادیان و مذاهب، ۱۳۹۲، صص 52-53.

پرتوی بر ظلمت...